نقشه ي گنج كودك (3)
چهار گوی شیشه ای

نقشه ی گنج کودک (۳)

در دو مقاله ی گذشته، با مفاهیم دوتصویر اصلی وکلیدی نقاشی­ کودک، خورشید و آدمک، و رمز گشایی جزئیات آن آشنا شدیم. در این مقاله قصد داریم شما را با مفاهیم تصاویر دیگری که کودکان تر سیم می کنند آشنا کنیم.

آشنایی با مفاهیم و اسرار نقاشی کودک

 

با بخشی از نقشه ی گنج کودک  در دو مقاله ی گذشته از طریق شناخت  مفاهیم خورشید و آدمک، و رمز گشایی جزئیات آن ، آشنا شدیم. در این مقاله قصد داریم شما را با مفاهیم تصاویر دیگری که کودکان تر سیم می کنند آشنا کنیم.

 

نقشه گنج کودک ۱

نقشه گنج کودک ۲

 

نقشه ی گنج کودک (3) خانه در نقاشی کودک چه مفهومی دارد؟

بعد از خورشید و آدمک، خانه از تصاویر دوست داشتنی کودک است که اغلب آنرا به صورت یک مربع و مثلثی به عنوان سقف و یک دود کش بر روی آن ترسیم می کند.
از نظر پژوهشگران، خانه نشانِ محلی امن و مکانی برای آسایش کودک می باشد. زمانی که کودک خانه ی خود را به صورت زیبا و با تزئینات ترسیم کند، نشان دهنده ی این است که از محیط خود راضی و عاشق خانه است. اما زمانی که خانه ای ساده و بدون در و پنجره ترسیم می کند، نشان دهنده ی نبود احساس امنیت و آرامش کودک در خانه می­باشد.

اغلب کودکان طلاق، برای خانه خود در نمی­ کشند و یا  دو  در برای آن ترسیم می­کنند که در هر صورت، نشان دهنده ی نارضایتی آنها از شرایط موجود خانه می باشد.

اگر کودکان ۵ تا ۸ سال، خانه ای با دیوار بلند و بدون در، به­گونه ای که تنها و دور افتاده به نظر برسد، ترسیم کنند از نظر پژوهشگران، نشانه ی خجالتی بودن و وابستگی شدید آنها به مادر می باشد. اما این نوع نقاشی بعد از ۸ سالگی به معنی حس حقارت و شرم از چیزی، تفسیر شده است.

نقشه ی گنج کودک (3) مفهوم درخت در نقاشی کودک

کارشناسان برای تفسیر نقاشی درخت، اجزای آن را به صورت تفکیکی مورد بررسی قرار می دهند.  

ریشه درخت

از نظر پژوهشگران اگر کودک وقت زیادی را برای ترسیم ریشه صرف کرده و به ریشه بیشتر از اجزای دیگر اهمیت بدهد، نشانگر عشق او به خانواده و اصالت است. گفته شده اغلب این کودکان علاقه ی زیادی به تحول و حرکت ندارند و در کارهای خود محافظه کار و محتاط می باشند.

تنه درخت

اغلب کودکان تنه ی درخت خود را بسیار شبیه به خودشان ترسیم می کنند از اینرو می توان با بررسی دقیق این تصویر تا حد زیادی به شخصیت کودک پی برد. کودکان پیش از دبستان، غالباً تنه درخت خود را بلند می کشند و گفته شده کودکانی که از ثبات روحی خوبی برخوردار هستند تنه ی درخت را صاف و درصورت نداشتن اعتماد به نفس و ثبات شخصیتی، آن را کج و معوج ترسیم می کنند.
در روند رشد نقاشی، کودک پس از ۸ سالگی، تنه ی درختش را کوتاهتر از قبل می کشد و اگر کودکی درخت را با همان اندازه ای که پیش از دبستان ترسیم می کرد، تصویر کند، از نظر پژوهشگران، نشانه ی ناراضیتی او از شرایطی است که در آن قرار دارد. در این شرایط کودک دوست دارد به دوران کودکی خود باز گردد.
برخی از محققان نیز معتقد هستند در مواردی، این نوع نقاشی نشانه ی عقب ماندگی ذهنی کودک است که البته فقط در صورت تکرار و پس از چندین تست مرتبط و بررسی علایم دیگر، می توان این موضوع را تایید کرد.

نقشه ی گنج کودک (3)

شاخه‌ها و برگها چه مفهومی دارند؟

کودکی که شاخ و برگ درختش به صورت مشخص و باز در اطراف درخت پراکنده است، از نظر پژوهشگران قادر به برقراری ارتباط خوب با افراد و محیط پیرامونش می باشد. غالباً اینگونه کودکان حساس هستند و مسایل پیرامون خود را به سادگی درک و تجزیه تحلیل می کنند. مراقب باشید هیچگاه کلام و یا عملی را که مناسب کودک نیست در حضور او نزنید زیرا اگر کودک با آنها ارتباط خوبی برقرار نکند رابطه اش با شما نیز خراب می شود.
اما گفته شده، کودکی که شاخ و برگ درختش در هم برهم و بی نظم است، حوصله ی برقراری ارتباط با دیگران را ندارد و اغلب، شخصیت نا متعادلی داشته و خواسته و نظرش به سرعت تغییر می کند. این کودکان، معمولا گوشه گیر بوده و تمایلی به تغییر ندارند مراقب باشید هرگز چنین کودکی را نصیحت نکنید زیرا نتیجه عکس خواهید گرفت؛ اغلب با آنها همدردی کرده و سعی کنید از زاویه ی دید آنها به موضوعات مهم او، نگاه کنید.

نگاه شود به مقالات والدین و ادراک کودک  ۱ و ۲

 

نقشه ی گنج کودک (3)آیا در تصویر حیوانات رازی هست؟

 کودکی که در محیط زندگیش هیچ حیوان اهلی وجود ندارد و تحت تاثیر حیوانات باغ وحشی که اخیرا برای بازدید به آنجا رفته هم قرار نگرفته است اگر تصاویر حیوانات را به تکرار در نقاشی خود ترسیم کند، به گفته ی پژوهشگران هنر کودک، اغلب به دلیل احساس گناه و تقصیر است. شاید کودک راز دار کاری یا حرفی ناشایست است که جرات بیان آنرا ندارد و این احساس را با کشیدن حیوانات درکنار تصاویر دیگر و یا گاهی به تنهایی، نشان می دهد.

این یکی از اتفاقات خوب در نقاشی کودک است؛ چرا که جنبه ی درمان نیز دارد. به زودی در مقالات بعدی به طور مفصل در خصوص هنر درمانی اطلاعات مفیدی در اختیار شما قرار خواهیم داد.

 

نقشه ی گنج کودک (3)
ماشین و جایگاه آن در نقاشی کودک

در زمانی که ما زندگی می کنیم، اکثر خانواده ها یک یا دو اتومبیل دارند. غالب کودکان این وسیله را مانند یکی از اعضای خانواده که آنها را برای تفریح بیرون می برد، دوست دارند. این علاقه در بین پسرانی که پدرشان علاقه ی زیادی به اتومبیل دارند و مدام به آن رسیدگی می کنند، بیشتر دیده شده است. اغلب کودکانی که این حس را به ماشین دارند پس از اینکه توانایی کشیدن آن را پیدا می کنند، غالبا در کنار اعضای دیگر خانواده این موجود دوست داشتنی اشان را نیز، ترسیم می کنند.

آدرین ۲ سال و نیمه با اینکه هنوز مهارتی در کشیدن تصاویر ندارد به دلیل علاقه اش به اتومبیل بر روی خط خطی های خودش نام انواع ماشین ها را می گذارد و از نظر او این خطوط در هم، کامیون، تاکسی و ماشین بابا، هستند.

خانم اولیوریو فراری نویسنده ی کتاب نقاشی کودکان و مفاهیم آن، معتقد است، ماشین نماد قدرت است و به همین دلیل در نقاشی پسرها این تصویر زیاد  دیده می شود.

به گفته ی این پژوهشگر، کودکانی که تمایل به کشیدن این تصویر بیش از اشکال دیگر دارند، علاقه اشان به ارتباط با انسان ها کم بوده و تمایل دارند در دنیای خیالی خود و دور از مردم باشند. این امر در سنین نوجوانی به دلیل تمایل نوجوانان به تکنولوژی و فعالیت های خارج از محیط خانواده بیشتر دیده می شود.

نقشه ی گنج کودک (3)

چیزهایی درباره ی نقاشی کودک از خانواده

برای کشف اسرار نقاشی خانواده، پژوهشگران آنرا به دوبخش تقسیم می کنند: بخش اول تفسیر نمادها و نشانه هایی است که در این مقاله و دو مقاله ی گذشته به تفصیل به آن پرداختیم و بخش بعدی محتوای نقاشی می باشد.

محتوی درنقاشی خانواده

اغلب کودکان، خانواده را در قالب واقعیت و یا آرزوهای خود ترسیم می کنند. کودکی که تصویر خانواده ی خود را دست در دست هم و شاد نشان می دهد در صورتیکه در چنین خانواده ای زندگی نکند نشان دهنده ی آرزوی او می باشد.
محققان بر این باورند که کودک در نقاشی اش، خود را نزدیک شخصی می کشد که بیشترین علاقه را به او دارد و اگر خود را دور از خانواده و تنها ترسیم کند نشان از احساس تنهایی و انزوای کودک است.

اغلب درنقاشی کودکان یک شخصیت وجود دارد که کودک آن را در بخش اصلی نقاشی خود قرار می دهد. این شخصیت یا مورد علاقه ی کودک است که به زیبایی و با رنگها ی شاد کشیده می شود و یا کودک از او می ترسد و یا متنفر است، که به صورت نازیبا و با رنگ های تیره آنرا ترسیم می کند.

نقشه ی گنج کودک (3) پژوهشگران معتقد هستند کودکان اغلب شخصیتی را که دوست دارند در مرکز نقاشی خود می کشند و گاهی دیده شده کودکان شخصیت های مورد علاقه ی خود را مانند: مادر و پدر چند بار در نقاشی تکرار می کنند.
اگر کودک شخصی از اعضای خانواده را درنقاشی اش حذف کند، نشان دهنده ی حسادت و یا نفرت کودک به آن شخص می­باشد. غالبا دیده شده، کودکانی که خواهر یا برادر کوچکتری دارندکه مورد توجه والدین می باشد، تصویر او رادر نقاشی خود حذف می کنند.
در این سه مقاله شما تا حدود زیادی با رموز نقاشی کودکان آشنا شدید و با کمی دقت می توانید به اسرار درون کودک خود پی ببرید. امابه خاطر داشته باشید، این اطلاعات صرفاً جهت درک بهتر کودک ارایه گردیده و تاکید می گردد هر گونه تفسیر و برداشت روانشناسانه از نقاشی کودک، حتما باید تحت نظر روانشناس یا کار شناس خُبره صورت پذیرد.
جهت تکمیل نقشه خوانی گنج کودکتان، لازم است درباره ی مفاهیم رنگ در نقاشی کودک هم چیزهایی بدانید.

مقاله ی نقشه ی گنج کودک۴ را بخوانید.

در صورت تمایل نقاشی کودکتان را به آدرس : abazarifariba@gmail.com ارسال نمایید

و اگر سوالی در خصوص تفسیر و یا مفاهیم آن داشتید، با ما در میان بگذارید.

لینک کانال جهان کودک 

#مراقب _کودکی_کودکمان _باشیم

 

فريبا اباذري

سلام فريبا اباذري هستم.حدود 20 سال است در حوزه ي مسايل مرتبط با زنان و كودكان پزوهش مي كنم و حاصل بخشي از تحقيقاتم در حوزه ي كودكان و نوجوانان را در قالب 70 برنامه ي تلويزيوني، توليد كردم كه از شبكه هاي يك و دو سيما، پخش گرديده است. اكنون با مطالبي در خصوص چگونگي داشتن يك ارتباط موثر با كودكان از طريق بازي و هنر، در قالب مقاله و ويديو هاي آموزشي، در خدمتتان هستم...