دانلود رایگان کتاب کارگاه مربی کودک خود باشید

جهان کودک در هنر ۵

مرحله کودکی ثانویه یا دوره سوم کودکی، که دوره نوباوگی یا دوره ی دبستانی هم نامیده می شود؛ از زمان ورود کودک به دبستان ، رسماً، آغاز می گردد.

جهان کودک در هنر

۷ تا ۹ سال
بخش پنجم
نقاشی واقعگرایانه

جهان کودک در هنر 5

مرحله کودکی ثانویه یا دوره سوم کودکی، که دوره نوباوگی یا دوره ی دبستانی هم نامیده می شود؛ از زمان ورود کودک به دبستان ، رسماً، آغاز می گردد.
ذهن کودک در این سن به سرعت رشد می کند و همزمان، رشد مهارت های کلامی و تصویری او با فرا گیری خواندن و نوشتن، سرعت بیشتری می گیرد. اما رشد جسمی کودک در مقایسه با ۶ سال گذشته، کند تر به نظر می رسد.
اغلب کودکان، در این دوره ی سنی، علاقه دارند شبیه بزرگسالان رفتار کنند. از اینرو آنها با محیط پیرامونشان ارتباط بیشتری گرفته و دوست دارند با همسالان خود بیشتر رابطه داشته باشند. به همین دلیل انجام کارهای هنری گروهی، مانند نقاشی، ساخت کاردستی و بازی های گروهی، از فعالیت های مفید و مورد علاقه ی کودکان در این گروه سنی می باشد.

جهان کودک در هنر 5

کودک در این سن استقلال را دوست دارد و یکی از دلایل بی علاقگی اغلب کودکان به هنر، بعد از ورود به دبستان، دخالت های مستقیم معلم درکشیدن نقاشی و دادن الگو به کودک می باشد. کودک که در این مرحله خود را بزرگ می پندارد، با این دخالت ها، اعتماد به نفس خود را از دست داده و کارها ی هنریش او را راضی نمی کند؛ به همین دلیل، کمتر به کشیدن نقاشی علا قه نشان می دهد.
شاید بی علاقه ای کودک به نکشیدن نقاشی در ظاهر بی اهمیت به نظر برسد اما یکی از مشکلاتی که این نبود اعتماد به نفس در کودکان ایجاد می کند ترس بروز عقاید و نظرات از سوی کودک می باشد که اغلب منجر به سکوت و گوشه گیری می شود. البته این روحیه در بین کودکانی که توسط معلم و مربیان آگاه آموزش دیده و مسیر رشد و روند تکامل هنریشان متوقف نشده است، دیده نمی شود .
کودکان در این دوره سنی با فرا گیری نوشتن و کسب مهارت خواندن، به قصه خوانی و حتی قصه گویی علاقمند می شوند و اغلب داستان های خود را در قالب نقاشی، به تصویر می کشند.

جهان کودک در هنر 5

اغلب کودکان ۷ ساله به دلیل تغییراتی که در نوع و مکان آموزش و به طَبَع آن، رعایت دسیپلین خاص مدرسه، برایشان به وجود آمده، همچون گذشته، از ثبات عاطفی برخوردار نبوده و در نوعی فشار روحی به سر می‌برند و گاهی ممکن است با آموزگار یا پدر و مادر، رفتار پرخاشگرانه داشته باشند که این روحیه ی تهاجمی، غالباً در آثار هنری آنها، در موضوع یا رنگ هایی که در نقاشی استفاده می کنند به وضوح دیده می شود.
کودکان ۷ تا ۹ سال، میل زیادی به کشیدن تصویرهای واقعی از افراد و اشیاء دارند. اکثراً، چگونگی استفاده از رنگ را در سوژه ی اصلی و رنگ زمینه فرا می‌گیرند و حرکت در نقاشی‌های آنها به خوبی دیده می شود. آنها در این دوره ی سنی، اشیاء مورد علاقه اشان را بزرگتر و زیباترمی کشند و به همین دلیل نقاشی های آنها برای بزرگسالان قابل قبول تر به نظر می رسد. همین امر و نیاز آنها به جلب نظر والدین و معلم منجر به چشم و هم چشمی و حس رقابت بین آنها می شود از اینرو اغلب کودکانی که در مجاورت یکدیگر نقاشی می کشند آثارشان شبیه به هم می شود. هرگز نباید کودک را به این خاطر سرزنش کرد، بلکه در این مرحله باید به کودکان متذکر شد که هیچکس کار آنها را با دیگری و یا نقاشان حرفه ای مقایسه نمی کند و هدف از کشیدن نقاشی، تفریح، کشف و رشد استعدادهای آن‌ها است و آنها راحت و به دور از قضاوت، هر چه دوست دارند بکشند.

در این سن، کودکان به دلیل تمایلشان به کشیدن تصاویر واقعی، هر آنچه را می بینند ترسیم می کنند و تصاویر اشعه ایکسی مگر در مواردی خاص که تمایل به کشیدن تصاویر تخیلی یا تصویر گری شخصیت های کارتونی دارند، کشیده نمی شود. آنها تصویر انسان را کامل و متناسب ترسیم کرده و سر و دست ها، اغلب با تناسب درست نسبت به دیگر اعضای بدن، ترسیم می شود و آنها اغلب رنگها را طبق قانون، انتخاب می کنند.
عمق در نقاشی این گروه سنی، هم در تک تک اشیایی که می کشند و هم دررابطه بین اشیا ، دیده می شود .
تصاویر خانه و حیوانات و همچنین چگونگی استفاده از رنگها در این دوره سنی به لحاظ شناسایی روحیه و شخصیت کودک بسیار حایز اهمیت بوده و هر کدام دارای مفاهیم خاص می باشد که در مقالات بعدی به طور مفصل به آنها خواهیم پرداخت.
سخن آخر اینکه ،کودک در این دوران به دنبال ایجاد روابط وسیعتر و عمیق تر است و موقعیت و جایگاه اجتماعی برای او دارای اهمیت ویژه ای می باشد؛ از اینرو، این دوران از نظر اجتماعی شدن کودک و شکل دادن به رفتارهای بهنجار او، دوره مهمی محسوب می گردد. لذا بازی و فعالیت های هنری گروهی هدفمند، که در مدرسه و یا خانه انجام می شود در شکل گیری شخصیت کودکان در این رده ی سنی ، نقش به سزایی دارد.

نویسنده :
فریبا اباذری – شهریور ۹۶

 

فهرست منایع مطالعاتی و تحقیقی:

۱ کتاب نقاشی کودکان و مفاهیم آن نویسنده : آنا الیورو فراری ترجمه عبدالرضا صرافان انتشارات دستان
۲ روانشناسی کودک نویسنده : ژان پیاژه و باربل اینهلدر ترجمه دکتر زینت توفیق انتشارات نشر نی
۳ نقاشی کودکان ، کاربرد تست خانواده در کلینیک نویسنده: ل. کرمن ترجمه دکتر دادستان و دکتر منصور انتشارات ژرف
۴ مقدمه ای بر روانشناسی نقاشی کودکان نویسنده: گلین . وی . توماس و آنجل . ام جی . سیلکر ترجمه عباس مخبر انتشارات طرح نو
۵ عکس : فریبا اباذری – اینترنت

فريبا اباذري

سلام فريبا اباذري هستم.حدود 20 سال است در حوزه ي مسايل مرتبط با زنان و كودكان پزوهش مي كنم و حاصل بخشي از تحقيقاتم در حوزه ي كودكان و نوجوانان را در قالب 70 برنامه ي تلويزيوني، توليد كردم كه از شبكه هاي يك و دو سيما، پخش گرديده است. اكنون با مطالبي در خصوص چگونگي داشتن يك ارتباط موثر با كودكان از طريق بازي و هنر، در قالب مقاله و ويديو هاي آموزشي، در خدمتتان هستم...

افزودن دیدگاه

ارسال نقاشی و ویدیو

شبكه هاي اجتماعي

مارا در شبكه هاي اجتماعي دنبال کنید